Pomniki i tablice Cmentarza Centralnego w Szczecinie

Nazwa: Pomnik "Braterstwa Broni"
Autor: Sławomir Lewiński
Rok powstania: 1967
Materiał: sztuczny kamień
Opis lokalizacji: Kwatera Wojenna, Cmentarz Centralny
Stan zachowania: dobry

Pomnik Braterstwa Broni Żołnierzy Polskich i Radzieckich symbolizuje zwycięstwo armii polskiej i radzieckiej nad armią niemiecką w drugiej wojnie światowej. Inicjatorem budowy pomnika i cmentarza wojennego było Towarzystwo Przyjaciół Szczecina. Okazją były obchody 50-tej rocznicy Rewolucji Październikowej.

"Sam pomnik stanowi najważniejszy element monumentalnego założenia cmentarnego wznoszącego się tarasowo na osi głównej alei, naprzeciwko kaplicy. Wykonano go z białego betonu z domieszką kruszywa kwarcowego, białego piaskowca (cokół) oraz żelazobetonu. Wysokość (...) mieści się w granicach od 15 do blisko 18 metrów , przy rozpiętości skrzydeł 13,4 metra. Po prawej stronie znajdują się kwatery radzieckie, a po lewej polskie, przy których ustawiono dwa małe pomniki: Uczestnikom Wielkiej Wojny Ojczyźnianej oraz Bohaterom poległym na Piastowskim Szlaku.  Tuż przed nim - na dolnym poziomie- u stóp schodów ustawiono na cokołach dwa działa z okresu drugiej wojny światowej oraz formy architektoniczne z wyrytymi nazwami miast Pomorza Zachodniego, wyzwolonymi przez poszczególne armie.(...) Pomnik powstał w wyniku konkursu ogłoszonego w sierpniu 1966 roku. Jego rozstrzygnięcie miało miejsce 23 stycznia 1967 roku, a wystawę zgłoszonych prac pokazano w gmachu Prezydium Miejskiej Rady narodowej. Pierwszą nagrodę uzyskał projekt Sławomira Lewińskiego. Za ten pomnik autor otrzymał Nagrodę MON III stopnia w 1972 roku."

Łukasz Skubisz "Pomniki współczesnego Szczecina" praca magisterska , Uniwersytet Szczeciński, Szczecin 2005r. str. 66-68.

"...Na wzniesieniu za kwaterami grzebalnymi stanął pomnik Braterstwa Broni, stanowiący zamknięcie osi widokowej. Śmiała konstrukcja żelbetowa projektu Sławomira Lewińskiego utworzona została z dwóch stylizowanych skrzydeł husarskich, układających się w literę V (Victoria-Zwycięstwo). U stóp monumentu znalazła się odpowiednich rozmiarów tablica pamiątkowa, przed nią - plac apelowy o nawierzchni z betonowych płyt.

Oszałamiająca perspektywa, godna największych założeń barokowych, pozwalała 28 października 1967r. sugestywnie zainscenizować uroczystość odsłonięcia. Wśród oficjalnych gości miejsca zajęli m.in. sekretarz KC PZPR Stefan Jędrychowski, wiceminister obrony narodowej Wojciech Jaruzelski, generalicja, delegaci Armii Radzieckiej. Stanęły poczty sztandarowe, polskie i radzieckie kompanie honorowe, przybyły delegacje organizacji i zakładów pracy. Pół kilometra dalej , pod starą kaplicą cmentarną, z zapalonymi pochodniami stał czterdziestotysięczny tłum. .... "

Maciej Słomiński "Cmentarz Centralny w Szczecinie", Szczecin 2005, str. 123.