Pomniki i tablice Cmentarza Centralnego w Szczecinie

Nazwa: Krzyż Katyński
Autor: Jakub Lewiński
Rok powstania: 1990
Materiał: krzyż metalowy, głazy narzutowe, okładziny marmurowe
Opis lokalizacji: w południowo-zachodniej części cmentarza
Stan zachowania: dobry

Krzyż Katyński w Szczecinie

W południowo zachodniej części cmentarza, przy alei pomiędzy pierwszą a drugą bramą znajduje się pomnik upamiętniający polskich oficerów zamordowanych w 1940 r. w Związku Radzieckim. Kompozycja przestrzenna wieloelementowa , po środku okrągłej kwatery dominujący element - metalowy krzyż z napisem "KATYŃ 1940". W miejscu pasji na krzyżu żołnierski orzełek przestrzelony od wewnątrz, u podstawy przepasany zawiązanym sznurem. W ten sposób artysta nawiązał do wyglądu ofiar tej tragedii, które znajdowane były w masowych grobach z rekami związanymi sznurem i z przestrzelonymi od tyłu głowami. Pod krzyżem granitowa płyta z napisem: "Tu została złożona ziemia z masowych grobów na cmentarzach wojennych w Katyniu - Charkowie- Miednoje". Na postumencie, po obu stronach krzyża ustawione są trzy głazy z tablicami. Na głazie po lewej stronie krzyża nazwy obozów jenieckich: "KOZIELSK * OSTASZKÓW * STAROBIELSK". Na głazie po prawej stronie z tyłu krzyża napis: "ZAGINIENI", a obok nazwy odkrytych niedawno obozów jenieckich :"KUROPATY, BYKOWNIA, CHARKÓW, CHERSON". Na głazie po prawej stronie z przodu krzyża umieszczony Order Virtuti Militari.Po południowej stronie pomnika, za krzyżem znajduje się murek w formie łuku wykonany z granitowych płyt, na których umieszczono uporządkowane według nazw miejsc kaźni małe tabliczki z nazwiskami pomordowanych ofiar. Pomnik powstał z inicjatywy członków Stowarzyszenia Katyń w Szczecinie. Został zrealizowany społecznie dzięki życzliwości i zaangażowaniu wielu firm, instytucji i osób prywatnych o czym informuje tabliczka umieszczona z tyłu płyty głównej monumentu. Obok sygnatura autora - Jakuba Lewińskiego i rok powstania 1990.